Thomas Lawrence – Arabistanlı Lawrence Kimdir?

0
120
Arabistanlı Lawrence Kimdir?

Arap İsyanı sırasında, bir İngiliz Ajanı olarak ortalığı karıştırma görevini başarıyla yerine getiren Thomas Lawrence ya da bilinen adıyla Arabistanlı Lawrence, bir subaydır.

Arap gerilla güçleriyle savaşan ve subay olmasının yanı sıra yazar, arkeolog, diplomat olan Lawrence, savaşın seyrini değiştire önemli isimlerden biridir. Temel olarak İngiliz Ajanı olsa da Arabistan, Filistin, Sina İmparatorluğu yanında Osmanlı İmparatorluğu’na karşı irtibat görevinde önemli rol oynamıştır.

Thomas Lawrence – Arabistanlı Lawrence Kimdir?

16 Ağustos 1988 tarihinde Galler‘in Gwynedd şehrinde doğan Thomas Lawrence’ın babası Thomas Chapman annesi de Sarah Junner‘dır. Thomas ve Sarah evlenmemiştir ve 5 çocukları vardır. Kendileri Lawrence’lar olarak tanıtmışlardır. Annesi öğretmendir. Lawrence, 1896’da Oxford Şehri Lisesi’nde öğrenimine başlamıştır.

Arkeolojiye Merak Saldı!

Lawrence’ın en büyük tutkusu arkeoloji ve tarihtir. 15 yaşında yaşadığı bölgede yer alan Oxfordshire, Buckinghamshire ve Berkshire şehirlerini gezerek bölgede yer alan tarihi kiliseleri, anıtları inceleme fırsatı bulmuştur. Hatta sonrasında 1906 – 1907 yılları arasında tarihi eserleri inceleyebilmek için Fransa’yı da ziyaret etmiştir.

Gençliği boyunca Orta Doğu’yu sık sık ziyaret etmiş ve tarihi eserleri incelemiştir.

Askeri Kariyeri ve Savaşa Etkisi

1914 yılında Mısır, Ürdün ve İsrail arasında yer alan Negev Çölü‘nde tarihi incelemeler yapmıştır. Yakın dostu Leonard Wooley ile birlikte yaptığı bir anlaşmada çöl üzerinde incelemeler yapmaktayken bu sırada askeri bir harita ortaya çıkarmıştır ve bu da hayatını değiştirmiştir. Bu sırada da İngiliz Ordusu’na katılmıştır.

Qasr al-Azraq - Arap İsyanı Merkezi

Arap İsyanı’nın başlamasıyla birlikte Hicaz Bölgesi‘ne istihbarat görevlisi olarak gönderilmiştir. Burada Abdülhamit tarafından Mekke Emiri olarak atanan Şerif Hüseyin’in üç oğlu Faysal, Abdullah ve Ali ile röportaj yapmayı başarmıştır. Bu röportajın ardından İngilizler Faysal’ı Arap İsyanı lideri olarak atamıştır. Faysal’ın temsilcisi de Lawrence olarak seçilmiştir.

Faysal ve Lawrence ikilisi Osmanlı Ordusu’nu Medine’ye girmeden önce durdurabilmek için bir savunma stratejisi oluşturmuştur. Bu sırada İngilizler, Lawrence’ı görevden almak istese de Faysal bunu reddetmiştir. Şam’ın düştüğü 1918 yılına kadar da Lawrence, Faysal’ın yanında yer almıştır.

Arabistanlı Lawrence

Lawrence, Arap İsyanı sırasında İngiliz Ordusu ve Araplar arasında önemli bir rol oynamış ve isyanın uzamasında kritik bir noktada yer almıştır. Hicaz Karakol Saldırısı, Aba el Naam Demiryolu Saldırısı gibi kritik yerlerde parmağı vardır. Kısaca Osmanlı Ordusu’nu zor durumlara düşürmüştür. Hatta 1918 yılında Türkiye (Savaş Birlikleri, Ordu) Araplara, Lawrence’ı vermeleri için 5000 sterlin teklif etselerde Araplar ihanet etmemiştir.

Ölümü

46 yaşında ordudan ayrıldıktan sonra Dorset Kontluğu‘nda bir kazada ölümcül bir şekilde yaralanmış ve kısa süre sonra kafa travması geçirerek 19 Mayıs 1935’te ölmüştür.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here