Altın Oran Nedir? Altın Oran Hakkında Bilmeniz Gerekenler

1
458
Altın Oran Nedir?

Leonardo Fibonacci‘nin Fibonacci Sayı Dizisi Nedir? yazımızda da değindiğimiz Altın Oran hakkında daha geniş bilgileri bu yazımızda bulabilirsiniz.

Adını sık sık duyduğumuz ancak ne olduğu konusunda tam olarak emin olamadığımız bu tabir, doğada birçok alanda karşımıza çıkmaktadır. Peki Altın Oran nedir?

Altın Oran Nedir?

Bir çizginin iki parçaya bölünmesiyle bulunan özel bir sayı olan bu oran, daha küçük parçaya bölünen daha uzun kısım, aynı zamanda daha uzun parçaya bölünen tüm uzunluğa eşit olduğunu savunur. Yunan alfabesinin 21’inci harfi ile phi kullanılarak sembolize edilir. Denkleme dökecek olursak da;

a / b = (a + b) / a = 1.6180339887498948420…

gibi bir durum ortaya çıkar. Yani bu oran genellikle 1.618 olarak bilinir ve yuvarlanır. Ancak sonsuza kadar da gidebilir. Ayrıca farklı isimleri de bulunur. İlahi Oran, Altın Ortalama, Altın Bölüm gibi farklı tabirler karşımıza çıkmaktadır.

Platon, bu oranın matematiksel ilişkilerin evrensel olarak bağlayıcılığı olduğunu düşünmüştür. Diğer taraftan ise, Euclid, bir pentagramın yapısına bağladı.

Phi Terimi Nasıl Ortaya Çıktı?

“Phi” terimi, 1900’lerde Amerikan matematikçi Mark Barr tarafından ortaya kondu.

Antik Yapılarda Altın Oran

Parthenon Altın Oran

Birçok antik yapıda karşılaştığımız bu oran, Mısır Piramitleri ile Parthenon gibi yapılarda bulunuyor.

Büyük Piramid Altın Oran

Giza‘nın Büyük Piramidi‘nde, taban bölümünün her bir yanının uzunluğu, 146.60 metre yüksekliğinde 230.42 metredir. Tabanın yüksekliğe oranı ise, Altın oranına yakın olan yaklaşık 1.61950’dir.

Phidias’ın Parthenon eserinde ise burada yer alan heykellerin tasarımında phi uygulandığı düşünülmektedir. Phidias, Yunan heykeltıraş ve matematikçiydi.

Vitruvius Adam

Leonardo da Vinci’nin “Vitruvian Man” eserinin altın oranı yansıttığı da ortaya konmuştur. 1509 tarihinde Luca Pacioli, yazmış olduğu “İlahi Oran” kitabında bu duruma değinmiştir. Bu da sanatta altın oran konusuna bir örnektir.

Altın oran, birçok Rönesans resim ve heykellerinde denge ve güzelliğe ulaşmak için kullanılmıştır. Da Vinci’nin kendisi de Altın Oranı’nı, Son Akşam Yemeği Tablosu‘nda da, masanın boyutları ve duvarların ve arka planların oranlarını da içeren tüm oranlarını tanımlamak için kullandı. Altın oran da da Vinci’nin Vitruvius Adamı ve Mona Lisa’da da görülür. Altın Oranı kullanan diğer sanatçılar arasında MichelangeloRaphaelRembrandtSeurat ve Salvador Dali bulunmaktadır.

Sanatta Altın Oran Nedir?

Altın oran, sanatta da aktif bir şekilde kullanılmıştır. Sanatta altın oran kullanımı genel olarak ünlü ressamlar Da Vinci, Raphaeli Rubens gibi isimler tarafından birçok eserde aktif olarak kullanılmıştır. Örneğin Da Vinci’nin ünlü tablosu Mona Lisa’da yüz kısmında altın orana rastlamak mümkündür.

Mona Lisa Altın Oran Kullanımı

Sanatta Altın Oran etkili bir biçimde kullanılmaktadır. Leonardo Da Vinci, Raphael, Rubens, Boticelli gibi ünlü ressamlar resimlerinde Altın Oran’ ı kullananların başında gelmektedir. Leonardo Da Vinci’ nin Mona Lisa tablosunda, Mona Lisa’ nın yüzünün etrafına bir dikdörtgen çizdiğinizde ortaya çıkan dörtkenar bir altın dikdörtgendir. Bu dikdörtgeni, göz hizasında çizeceğiniz bir çizgiyle ikiye ayırdığınızda yine bir altın oran elde edersiniz. Ayrıca, resmin boyutları da altın oran oluşturmaktadır.

Fibonacci ve Altın Oran İlişkisi

1200’lü yıllarda ortaya çıkan Fibonacci Dizisi, Leonardo Fibonacci tarafından bir seyahati sırasında bulunmuştu. Fibonacci sayı dizisi ile Altın Oran arasında bir bağlantı olduğu ise sonradan keşfedildi. Yani birbirini takip eden iki sayıyı alıp birbirine oranlarsanız bu oran phi oldukça yakındır. Sayılar büyüdükçe oran daha da phi yaklaşmaktadır. Örnek vermek gerekirse 3 ile 5 oranı 1.666’dır. Ancak 13 ila 21 oranı 1.625’dir. Sayıları daha da yükseltirsek 144 ile 233 oranı 1.618’dir. Bu sayılar Fibonacci dizisindeki ardışık sayılardır.

Dünya da Karşımıza Çıkan Altın Oranlar

Çiçek yaprakları: Bazı çiçekler üzerindeki yaprakların sayısı Fibonacci dizisini izler.

Tohum: Bir çiçeğin tohumları genellikle merkezde üretilir ve alanı doldurmak için içerden dışarı doğru hareket eder. Örneğin, ayçiçeği.

Kozalak: Kozalakların sarmal şekli zıt yönlerde yukarı doğru spiral şeklindedir. Spirallerin adeti ve dağılımı Fibonacci sayılarına uyumludur.

Ağaç dalları: Ağaç dallarının oluşumu Fibonacci dizisinin bir örneğidir.

Kabuklar: Salyangoz kabukları ve Nautilus kabukları dahil olmak üzere birçok kabuk, Altın spirali verir.

Sarmal Gökadalar: Samanyolu, her biri yaklaşık 12 derecelik bir logaritmik spiral içeren bir dizi sarmal adalara sahiptir. Buradaki şekiller Altın Spiral ile aynıdır.

Kasırgalar: Kabuklara çok benzeyen kasırgalar genellikle bu oranı verirler.

Parmaklar: Parmaklarımızın uzunluğu, parmak ucundan el bileğine kadar olan her bölüm, phi oranını vermektedir.

Hayvan gövdeleri: İnsan göbeğinin yere ve başın üst kısmına oranı Altın oranı vermektedir. Fakat sadece insanlar değil hayvanlarda da bu oran görülür. Yunuslar, denizyıldızı, deniz kestanesi, karınca ve bal arısı da bu oranı da vermektedir.

DNA molekülleri: Bir DNA molekülü, çift sarmal spiralin her tam döngüsünde 21 angstrom (1.0 × 10-10 metre) ile 34 angstromu ölçer. Fibonacci dizisinde, 34 ve 21 ardışık sayılardır.

1 YORUM

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here